Tọa đàm khoa học “Ký ức – Di sản – Sáng tạo đương đại” diễn ra sáng 11/11 tại Dinh Độc Lập (TPHCM), đặt vấn đề làm thế nào để bảo tồn những giá trị lịch sử, kiến trúc, văn hóa của di tích, đồng thời mở rộng cách tiếp cận di sản trong xã hội hôm nay.
Từ chứng tích lịch sử đến nguồn lực văn hóa
Sáng 11/11/2026, tại Phòng Khánh tiết, Dinh Độc Lập, Hội trường Thống Nhất phối hợp với Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế và Du lịch tổ chức tọa đàm khoa học với chủ đề “Ký ức – Di sản – Sáng tạo đương đại”. Chương trình quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia thuộc nhiều lĩnh vực như quy hoạch, kiến trúc, khảo cổ học, lịch sử, văn hóa, bảo tàng, kinh tế du lịch và quản trị di sản.
Là Di tích quốc gia đặc biệt gắn liền với Đại thắng mùa Xuân năm 1975, Dinh Độc Lập mang ý nghĩa sâu sắc trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước. Công trình đồng thời là di sản kiến trúc có giá trị, không gian lưu giữ ký ức lịch sử và địa điểm giáo dục truyền thống cho nhiều thế hệ.
Qua hơn nửa thế kỷ, vai trò của di tích không chỉ dừng ở việc lưu giữ chứng tích. Đây còn là nơi công chúng tìm hiểu quá khứ, nhận diện giá trị của hòa bình, độc lập, thống nhất; đồng thời là không gian để tri thức lịch sử, kiến trúc và văn hóa được nghiên cứu, diễn giải và trao truyền.
Ba chiều cạnh tạo nên chủ đề tọa đàm
Chủ đề chương trình đặt trọng tâm vào mối quan hệ giữa ký ức, di sản và sáng tạo đương đại. Ký ức kết nối con người với trải nghiệm và nhận thức về lịch sử; di sản thể hiện những giá trị được xã hội nhận diện, gìn giữ và trao truyền; sáng tạo mở ra phương thức mới để các giá trị ấy tiếp tục được tiếp nhận trong đời sống.
Từ mối liên hệ này, tọa đàm đặt ra câu hỏi: làm thế nào để Dinh Độc Lập vừa được bảo tồn đầy đủ tính xác thực và ý nghĩa lịch sử, vừa phát huy vai trò như một nguồn lực văn hóa có khả năng khơi mở tri thức, nuôi dưỡng sáng tạo và đóng góp cho phát triển bền vững?
Hướng đến giải pháp có cơ sở khoa học
Chương trình Tọa đàm khoa học “Ký ức – Di sản – Sáng tạo đương đại” diễn ra sáng 11/11 tại Dinh Độc Lập (TPHCM)
Năm tham luận dự kiến tiếp cận di tích từ các góc độ quy hoạch – kiến trúc, khảo cổ học –ký ức đô thị, di sản sống, kinh tế và quản trị di sản, bảo tàng ký ức và không gian kết nối. Bên cạnh đó, phiên đối thoại tập trung vào giáo dục di sản, trải nghiệm văn hóa, ứng dụng công nghệ, sử dụng hiệu quả nguồn lực và khả năng kết nối di sản với du lịch văn hóa, công nghiệp văn hóa.
Việc phát huy di sản không đồng nghĩa với khai thác bằng mọi hình thức. Các hoạt động sáng tạo cần dựa trên tri thức khoa học, tôn trọng tính xác thực, sự toàn vẹn và ý nghĩa lịch sử của di tích. Đây là điều kiện để những cách làm mới bổ sung giá trị cho công tác bảo tồn, thay vì làm lu mờ bản sắc vốn có.
Tọa đàm được kỳ vọng góp thêm luận cứ cho việc lựa chọn giải pháp bảo tồn và phát huy Dinh Độc Lập, tăng cường kết nối giữa nghiên cứu khoa học, thực tiễn quản lý và nhu cầu tiếp cận di sản của cộng đồng.
Thành Trung
